Bolesna erekcja od niedawna? —
to może być choroba Peyroniego

Nowy ból + zmieniający się kąt skrzywienia — sygnał ostrzegawczy

Jeżeli do tej pory erekcje nie sprawiały bólu, a od niedawna zaczęły — to zmiana, którą warto potraktować poważnie. Sam ból, pojawiający się nagle lub narastający w ciągu kilku tygodni, to jeden z dwóch charakterystycznych objawów fazy ostrej choroby Peyroniego. Drugim jest zmieniający się kąt skrzywienia prącia podczas wzwodu — czyli sytuacja, w której prącie zaczyna się wyginać inaczej niż wcześniej, a kąt tego wygięcia z tygodnia na tydzień się pogłębia.

Sama obecność jednego z tych objawów nie przesądza o rozpoznaniu. Natomiast ich jednoczesne wystąpienie — nowy ból i zmieniające się skrzywienie — jest kombinacją, którą w praktyce klinicznej traktuję jako wystarczający powód do pilnej diagnostyki. Więcej o mechanizmie i przebiegu tej fazy opisuję na stronie faza ostra i stabilna choroby Peyroniego.

Co dzieje się w tej fazie od strony biologicznej

W fazie ostrej choroby Peyroniego w obrębie osłonki białawej prącia (tunica albuginea) toczy się proces zapalny, który prowadzi do powstawania blaszki włóknistej — ograniczonego obszaru zbliznowaciałej, mniej elastycznej tkanki. To właśnie napięcie tej blaszki podczas wzwodu bywa odczuwane jako ból, a jej nierównomierne rozmieszczenie powoduje, że prącie wygina się w stronę zmienionego obszaru. Część pacjentów zgłasza też uczucie ciągnięcia lub napięcia jeszcze zanim skrzywienie stanie się widoczne gołym okiem.

Przyczyny, dla których u części mężczyzn dochodzi do rozpoczęcia tego procesu, opisuję szerzej na stronie przyczyny choroby Peyroniego — w dużym skrócie: najczęściej wskazuje się na mikrourazy tkanki prącia (także te niezauważone w codziennym życiu), które u niektórych mężczyzn goją się z nadmiernym bliznowaceniem.

Czy to na pewno choroba Peyroniego? Warto różnicować

Ból podczas erekcji może mieć też inne przyczyny — krótkie wędzidełko, stan zapalny żołędzi i napletka, czy przejściowe podrażnienie. Różnicowanie tych przyczyn opisuję szczegółowo na stronie ból przy erekcji — przyczyny. To, co odróżnia obraz typowy dla choroby Peyroniego, to właśnie towarzyszące skrzywienie oraz — u części pacjentów — wyczuwalne zgrubienie lub stwardnienie w obrębie prącia.

Jeśli ból pojawia się wyłącznie sporadycznie, nie towarzyszy mu żadna zmiana kształtu prącia i ustępuje samoistnie w ciągu kilku dni, prawdopodobieństwo choroby Peyroniego jest mniejsze — ale nadal warto to skonsultować, żeby wykluczyć inne przyczyny.

Dlaczego czas ma tu szczególne znaczenie

Faza ostra choroby Peyroniego trwa zazwyczaj kilkanaście miesięcy, po czym proces zapalny wygasa, a blaszka się utrwala — to moment przejścia do fazy stabilnej, w której możliwości leczenia zachowawczego są już znacznie ograniczone. Im wcześniej zostanie postawione rozpoznanie, tym więcej opcji leczenia zachowawczego pozostaje do rozważenia. To jeden z niewielu obszarów urologii, w których zwłoka kilku miesięcy może realnie zawęzić dostępne ścieżki terapeutyczne.

Dlatego przy nowym bólu połączonym ze zmieniającym się skrzywieniem nie warto czekać "aż samo minie" — rekomenduję umówienie konsultacji urologicznej możliwie szybko, najlepiej z badaniem USG Doppler prącia, które pozwala ocenić charakter blaszki i stopień skrzywienia.

Jak wygląda diagnostyka przy nowym bólu i skrzywieniu

Konsultacja zwykle zaczyna się od wywiadu — kiedy dokładnie pojawił się ból, czy narasta, czy skrzywienie się zmienia, czy wyczuwasz w obrębie prącia jakiekolwiek zgrubienie. Następnie wykonywane jest badanie fizykalne prącia, a w wielu przypadkach USG Doppler prącia — badanie obrazowe, które pozwala ocenić lokalizację i charakter blaszki włóknistej oraz przepływ krwi w ciałach jamistych. To badanie jest bezbolesne i nie wymaga wcześniejszego przygotowania. Więcej o samym przebiegu badania znajdziesz na stronie USG Doppler prącia — jak wygląda badanie.

Na podstawie wywiadu i badania lekarz może ocenić, w jakiej fazie choroby prawdopodobnie się znajdujesz oraz jakie opcje postępowania są w tym momencie zasadne. W fazie ostrej rozważane bywa leczenie zachowawcze — farmakoterapia doustna, iniekcje do blaszki lub terapia falami uderzeniowymi — których celem jest ograniczenie dalszego narastania skrzywienia i złagodzenie dolegliwości bólowych. Decyzję o konkretnym postępowaniu podejmuje się zawsze indywidualnie, po ocenie obrazu klinicznego.

Czego unikać, zanim trafisz do urologa

Do czasu konsultacji nie ma potrzeby wprowadzania radykalnych zmian w codziennym życiu. Warto natomiast obserwować przebieg objawów — czy ból się nasila, czy skrzywienie zmienia kąt, czy pojawiają się nowe dolegliwości — i zapisywać te obserwacje, bo ułatwiają one lekarzowi ocenę dynamiki choroby podczas pierwszej wizyty. Część pacjentów zadaje sobie pytanie, czy unikać współżycia do czasu diagnozy — nie ma jednoznacznej reguły, ale przy silnym bólu warto ograniczyć aktywność, która go nasila, do czasu konsultacji.

Najczęściej zadawane pytania